Zobacz swoje bilety, listę uczestników i poczuj się jak w domu :).

IA vs. UX vs. UI - jaka jest różnica?

Tomasz Pieńczak Illustrator

Na stworzenie projektu produktu software’owego, jakim jest np. aplikacja mobilna, składa się wiele etapów pracy. Designerzy są odpowiedzialni m.in. za stworzenie struktur IA, UX oraz UI. Wszystkie te skróty brzmią podobnie, więc czym właściwie różnią się te pojęcia i jaki jest zakres obowiązków designera w zależności od specjalizacji?

UX Design (User Experience Design)

Projektanci UX to osoby odpowiedzialne za projektowanie sposobu, w jaki użytkownik będzie później korzystał z aplikacji. Nie myślą oni o tak szczegółowych rzeczach jak graficzny wygląd interfejsu, kolory czy typografia, ale o tym jak użytkownik będzie poruszał się między kolejnymi ekranami aplikacji i jakie opcje powinny być dostępne w ramach tych ekranów. Dla przykładu: aplikacja pomagająca użytkownikom tworzyć listy zadań do wykonania musi zawierać ekran z listą zadań. Projektant UX nie zastanawia się w pierwszej kolejności, jak powinien wyglądać interfejs, ale co użytkownik powinien być w stanie osiągnąć z poziomu tego ekranu, czyli w wypadku naszej aplikacji np. dodać kolejne zadanie do wykonania, oznaczyć zadanie jako wykonane, usunąć zadanie z listy, przypisać zadanie do podgrupy zadań itd. Oczywiście, każdą funkcjonalność można zwizualizować w bardzo podstawowy sposób, dlatego UX designerzy tworzą wireframe’y, czyli widoki zawierające mniej lub bardziej zaawansowane szkice layoutu każdego z ekranów (low/medium fidelity mockups).

IA vs. UX vs. UI - jaka jest różnica? Ilustracja Tomasza Pieńczaka przedstawiająca rowerzystę. IA vs. UX vs. UI - jaka jest różnica? Ilustracja: Tomasz Pieńczak.

Za pomocą narzędzi takich jak Axure, UXPin lub InVision wireframe’y są łączone między sobą tworząc interaktywne, klikalne prototypy. Tych prototypów używa się podczas pierwszych testów z użytkownikami. Nie zawierają one jeszcze zdjęć, kolorów, czy dopracowanej typografii, ale pozwalają sprawdzić, czy nawet bez atrakcyjnej formy wizualnej użytkownik jest w stanie przeprowadzić akcje, na których nam zależy. W naszym przypadku sprawdzamy m.in. czy użytkownik wie, gdzie kliknąć, żeby dodać kolejne zadanie do listy albo czy potrafi edytować treść zadania.

Dobry UX to taki, którego nie widać, dlatego też projektanci UX muszą przede wszystkim dobrze poznać użytkowników, dla których projektują tak, aby jak najlepiej odpowiedzieć na ich potrzeby. 

Dlatego też poza prototypowaniem UX designerzy odpowiedzialni są m.in za:

  • Analizę konkurencji
  • Badania potrzeb użytkowników
  • Audyt użyteczności istniejących produktów

IA (Information Architecture)

Architektura informacji to sposób w jaki zorganizowana jest hierarchia i merytoryczna zawartość treści. Dobrze zorganizowana hierarchia informacji pomaga użytkownikowi skupić się na tym, co istotne, a dzięki temu szybciej i skuteczniej podejmować akcje. Np. dla strony reklamującej nowy model telefonu najważniejsze będzie zaprezentowanie kluczowych cech tego modelu. Opisy parametrów nie mogą być jednak zbyt długie i drobiazgowe, ponieważ taka strona będzie sprawiać wrażenie przeładowania treścią. Użytkownik nie będzie mógł znaleźć tego czego szuka, albo po prostu szybko znudzi się długimi opisami i opuści stronę zamiast przejść do procesu zakupowego. Szczegóły powinny być jednak nadal dostępne dla bardziej dociekliwych użytkowników, np. na osobnych stronach poświęconych nowemu, lepszemu aparatowi albo szybszemu procesorowi. Projektanci IA zajmują się więc analizą złożonych treści i rozkładaniem ich na czynniki pierwsze tak, aby osoby korzystające z produktu mogły szybciej dotrzeć do potrzebnych informacji. Oczywiście nie chodzi tutaj tylko o tekst, ale też grupy funkcjonalności tak, aby te najważniejsze były dostępne jako pierwsze. Tak więc dla aplikacji z listą zadań kluczowy jest widok samej listy, a opcje takie jak np. kategoryzacja są ważne, ale drugorzędne. Zatem zamiast próbować zaimplementować wszystko na jednym ekranie, możemy rozbić te funkcjonalności na dwa osobne widoki. 

IA vs. UX vs. UI - jaka jest różnica? Ilustracja Tomasza Pieńczaka przedstawiająca rolkarza. IA vs. UX vs. UI - jaka jest różnica? Ilustracja: Tomasz Pieńczak.

Można zauważyć, że zakres pracy UX i IA designerów są zbliżone, oba typy specjalistów zajmują się projektowaniem podziału kontentu tak, aby był on jak najbardziej funkcjonalny z perspektywy użytkownika. IA jest częścią UX. Trzeba jednak pamiętać, że UX designer do swojej pracy włącza szerszy kontekst. Projektując aplikację UX designer bada w jakim stopniu to emocje i przyzwyczajenia wpływają na decyzje podejmowane przez daną grupę docelową. 

Inaczej będzie wyglądać lista zadań dla pracownika laboratorium, a inaczej dla ucznia liceum. Jedna będzie bardziej techniczna, mogą pojawić się szczegółowe czynniki, druga ograniczy się prawdopodobnie tylko do zadania, ewentualnie krótkiego opisu. Obie będą miały jednak podobną hierarchię kontentu, gdzie najważniejsza zawsze będzie treść zadania i znacznik pokazujący czy zostało ono zrealizowane czy nie.

UI Design (User Interface Design)

Zależność między UX a UI jest znacznie bardziej wyraźna. Projektowanie UI, najbardziej zbliżone do tworzenia tradycyjnej grafiki użytkowej, to dla wielu grafików początek drogi w świecie projektowania produktów cyfrowych. Projektanci UI mają za zadanie przełożyć surowe prototypy na formę wizualną, którą ostatecznie będzie oglądał użytkownik podczas korzystania z produktu. Praca UI designera wymaga praktyki i wiedzy na temat wpływu koloru, typografii i layoutu na konwersję produktu. Forma wizualna musi odpowiadać grupie docelowej wpasowując się w jej potrzeby. Nie chodzi tu tylko o to, aby projekt był atrakcyjny wizualnie (choć i bez tego się nie obędzie!). Interfejs powinien przede wszystkim wzmacniać UXowe cele produktu, sprawiając, że obsługa aplikacji czy strony będzie prosta i w pełni zrozumiała dla użytkownika.

Do zadań UI designerów należą m.in:

  • Zaprojektowanie spójnego stylu wizualnego dla całego projektu
  • Dobór fotografii, grafik oraz innych elementów multimedialnych
  • Stworzenie zaawansowanych, interaktywnych prototypów produktu
  • Zapewnienie responsywnych wersji projektu
  • Współpraca z programistami podczas implementacji produktu
IA vs. UX vs. UI - jaka jest różnica? Ilustracja Tomasza Pieńczaka przedstawiająca deskorolkowca. IA vs. UX vs. UI - jaka jest różnica? Ilustracja: Tomasz Pieńczak.

Warto pamiętać, że podczas pracy nad tworzeniem aplikacji granica między różnymi wymiarami projektowania jest płynna, dlatego też obowiązki specjalistów przeplatają się ze sobą, a nawet częściowo się pokrywają. Dobrą praktyką jest więc kooperacja projektantów, która nie przewiduje kompletnego odseparowania kolejnych faz rozwoju produktu. Podobna współpraca jest z resztą konieczna także między designerami a deweloperami, ale to już temat na inny artykuł.

Opublikowano: 8 maja 2018

blog comments powered by Disqus